Waarom is een instabiele romp eigenlijk een probleem bij paardrijden?
Als je bekken, ribbenkast en hoofd een wiebelige stapel lichaamsdelen vormen, stuwt je paard jouw gewicht met elke afzet van zijn achterbenen naar voren: naar zijn schoft. Dit maakt dat je paard moeite krijgt om zijn schoft te liften.
Niet fijn voor je paard, want als hij zijn schoft niet lift, komt er veel gewicht op de voorhand. En ook niet fijn voor jou, want jij komt als het ware op een glijbaan te zitten, waardoor het alleen maar lastiger wordt om je romp stabiel te houden.
Met een instabiele romp kom je dus gemakkelijk in een vicieuze cirkel terecht, waarbij je paard en jij elkaar uit balans brengen. Om nog enige controle te houden over je lichaam, zul jij jezelf -onwillekeurig- gaan stabiliseren door aan te spannen in je benen, armen en handen. Nog minder prettig voor je paard, en ook weer voor jou, omdat je op deze manier niet effectief kunt zijn in je hulpen en dus ook het balansprobleem niet meer kunt oplossen.
Met een stabiele romp kun je voorkomen dat je onderdeel wordt van het balansprobleem van je paard, en hem helpen om meer dragende beweging te vinden. Bovendien kun je met een stabiele romp veel effectievere zithulpen geven, waardoor je lichter kunt worden in je andere hulpen.
Hoe doe je dat dan, je romp stabiliseren?
Oefen eerst op een kruk of een harde, vlakke stoel. Begin met je onderrug een paar keer heen en weer te bewegen tussen hol en bol. Doe het rustig en klein genoeg, zodat het pijnvrij blijft.
Als je je onderrug ietsje hol maakt, waar gaat je gewicht dan naartoe op de stoel? Mijn simulatiepaard Joker maakt dit extra duidelijk, omdat zijn “rug” is opgehangen in veren aan de voor- en achterkant. Zodra je op Joker je onderrug ook maar ietsje hol maakt, duikt zijn schoft gelijk naar beneden en beweegt hij lang niet meer zo makkelijk, net zoals een echt paard. Het is dus heel belangrijk om niet naar voren mee te bewegen in je onderrug.
Maar even terug naar de oefening op de stoel. Maak nu je onderrug recht. Dat voelt van binnen bol, maar ziet er van buiten recht uit (en voelt vlak onder je hand!). In deze houding zul je merken dat je niet zomaar weggeduwd kunt worden. Test dit maar eens door een helper te vragen om tegen je onderrug duwen. Vergelijk dit met duwen tegen een ietsje holle positie van je onderrug.
Laat je helper dan ook eens tegen (de bovenkant van) je borstbeen duwen. Dit is een wat ingewikkeldere plek om stabiel te maken, omdat er meer onderdelen van je skelet bij betrokken zijn. Hiervoor moet je ook het midden van je rug (de onderkant van je ribbenkast) ietsje bol maken, en tegelijk je bovenste ribben juist wat omhoog en naar voren uitzetten. Door die positie word je “breed” bij je sleutelbeentjes en kun je je schouderbladen naar beneden en naar elkaar toe laten zakken, wat je nek en bovenrug stabiel maakt. Voor veel mensen nog best een dingetje!
Als dit lukt op een stoel, probeer het dan eens op je paard. Houd het veilig- oefen dit alleen op een rustig, ontspannen paard. Kijk of je op een stilstaand paard de juiste houding kunt vinden, en vraag weer een helper om tegen je rug en je borstbeen te duwen. Kijk in een spiegel of op een foto/video hoe dit eruit ziet, en kijk dan of je dezelfde houding ook in stap, draf en galop kunt vinden.
Use it or lose it
Wat ik heel vaak hoor als mensen een stabiele positie aannemen, is dat het niet natuurlijk, of zelfs geforceerd voelt. Je vlakt bij deze houding de S-curve in je rug wat af, dus je onderrug wordt minder hol en je bovenrug minder bol. En in de rest van ons leven oefenen we vaak (onbedoeld) het tegenovergestelde: onze bovenrug, nek, schouders en ribben zijn meestal goed getraind in het kijken naar een telefoon, zitten aan een bureau, vasthouden van een autostuur en hangen tegen een rugleuning, om maar wat voorbeelden te noemen. En daar wordt je bovenrug juist extra bol van. Als we daarna weer recht voor ons uit willen kijken, is het vaak je onderrug die de oprichting voor zijn rekening neemt, en daarmee wat holler wordt dan normaal. Dus in de rest van je leven wordt de S-curve in je rug stukje bij beetje dieper.
Deze aanpassing veroorzaakt beperkingen in de beweeglijkheid van onze ruggenwervels, ribben, schouders en heupen en maakt dat instabiel normaal gaat aanvoelen. Een stabiele positie is dan moeilijk aan te nemen en voelt onnatuurlijk of geforceerd, gewoon omdat we het niet meer gewend zijn. Maar je paard waardeert die stabiele positie enorm, en als je het met beleid (dus pijnvrij) traint, doe je ook iets gezonds voor je rug!
Wil je daar hulp bij, kom dan eens naar een workshop rompstabiliteit. Daarin help ik je om de juiste houding te vinden, zowel op een stoel of kruk als staand, zodat je overal kunt oefenen met stabiel maken van je romp. Dit combineren we met verschillende rustige, zachte oefeningen die het makkelijker maken om de stabiliteit in je romp te vinden en vol te houden.
